Bố cũng cần chuẩn bị: thói quen giúp tinh trùng khỏe trước khi có con

Khả năng có con phụ thuộc vào cả hai vợ chồng, không chỉ người mẹ. Theo Hiệp hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), nguyên nhân hiếm muộn hay gặp nhất ở nam giới là vấn đề về tinh trùng.

Tin vui là nhiều yếu tố ảnh hưởng tới tinh trùng nằm trong tầm tay của bố. Tinh hoàn cần khoảng 3 tháng để tạo ra một lứa tinh trùng mới. Vì vậy bố nên bắt đầu thay đổi ít nhất 3 tháng trước khi định có con.

Tinh trùng khỏe được đánh giá thế nào?

Bác sĩ đánh giá tinh trùng bằng tinh dịch đồ, tức xét nghiệm mẫu tinh dịch. Xét nghiệm này xem số lượng, hình dạng và khả năng di chuyển của tinh trùng.

Trước khi lấy mẫu, bố thường được dặn không xuất tinh trong 2–3 ngày để kết quả chính xác hơn. Nếu kết quả bất thường, bác sĩ thường cho làm lại sau khoảng 3 tháng.

Ngoài tinh dịch đồ, bác sĩ có thể cho xét nghiệm máu đo nội tiết tố nam. Đôi khi bố được siêu âm bìu để kiểm tra tinh hoàn.

Theo NHS, tinh trùng ít thường không gây triệu chứng gì. Nhiều người chỉ biết khi hai vợ chồng khó có con và đi xét nghiệm.

Những thói quen giúp tinh trùng khỏe

Bỏ thuốc lá

Theo ACOG, hút thuốc, uống nhiều rượu và dùng cần sa có thể làm giảm số lượng tinh trùng. Chúng cũng làm tinh trùng di chuyển kém hơn. NHS cũng khuyên nam giới bỏ thuốc lá khi muốn có con.

Bỏ thuốc còn bảo vệ vợ và con. Khói thuốc thụ động khi vợ mang thai đưa hóa chất độc tới thai nhi. ACOG cho biết khói thuốc thụ động còn liên quan đến hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh.

Bỏ hoặc hạn chế rượu bia

ACOG khuyên bố bỏ rượu bia trước khi hai vợ chồng cố gắng có thai. Hướng dẫn của Bộ Y tế cũng nhắc rượu bia và thuốc lá có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới.

Giữ cân nặng hợp lý

Nếu đang thừa cân, bố nên giảm cân. Ăn uống cân bằng, đủ các nhóm chất là nền tảng để giữ cân nặng ổn định.

Giữ tinh hoàn mát

Tinh hoàn quá nóng có thể ảnh hưởng đến chất lượng tinh trùng. Hướng dẫn của Bộ Y tế khuyên người chồng mặc quần áo rộng rãi, không chật và nóng. Cụ thể, bố nên:

• Mặc quần lót và quần dài rộng rãi, thoáng mát.
• Không đặt máy tính xách tay trực tiếp trên đùi.
• Ưu tiên tắm vòi sen, tránh ngâm bồn nước nóng.

Tránh chất gây hại

• Không dùng ma túy, kể cả cocaine và steroid đồng hóa, loại thuốc hay được dùng để tăng cơ.
• Hạn chế tiếp xúc thuốc trừ sâu, dung môi và một số kim loại nặng ở nơi làm việc.
• Báo bác sĩ các thuốc đang dùng, kể cả thuốc không kê đơn và thuốc nam.

Ăn uống và vận động cho bố

Bố nên ăn uống cân bằng cùng vợ, đủ 4 nhóm chất: đạm, chất béo, chất bột đường, vitamin và khoáng chất. Bữa ăn chung giúp cả hai cùng khỏe và dễ giữ thói quen.

Vận động đều đặn giúp kiểm soát cân nặng. Hai vợ chồng có thể cùng đi bộ hoặc chạy bộ nhẹ sau giờ làm.

Trước khi dùng bất kỳ viên bổ sung nào, bố nên hỏi bác sĩ. Đừng tự dùng sản phẩm không rõ nguồn gốc.

Khi nào bố nên đi khám?

Bố nên khám cùng vợ khi chuẩn bị mang thai. Bộ Y tế khuyên cả vợ và chồng kiểm tra sức khỏe sinh sản từ 3 đến 5 tháng trước khi mang thai.

Hai vợ chồng nên đi khám hiếm muộn khi:

• Đã quan hệ đều đặn, không tránh thai hơn 1 năm mà chưa có thai.
• Đã cố gắng hơn 6 tháng, nếu vợ từ 36 tuổi trở lên.
• Bố đã biết mình có vấn đề về tinh trùng.

Khám hiếm muộn ở nam thường gồm hỏi bệnh, khám, tinh dịch đồ và xét nghiệm nội tiết khi cần. Theo ACOG, ở nam giới, hiếm muộn cũng có thể do ống dẫn tinh bị tắc.

Bác sĩ sẽ hỏi về bệnh đã mắc, kể cả bệnh lây qua đường tình dục, các lần phẫu thuật và thuốc đang dùng. Bố nên trả lời thật về thói quen hút thuốc, rượu bia để được tư vấn đúng.

Bố khỏe, cả nhà khỏe

Những thay đổi của bố không chỉ giúp có thai dễ hơn. Một người chồng không hút thuốc, không rượu bia góp phần giúp vợ mang thai an toàn hơn. Bé cũng được lớn lên trong môi trường lành mạnh.

Hãy coi giai đoạn chuẩn bị là việc chung của hai vợ chồng. Cùng đi khám, cùng ăn uống lành mạnh và cùng bỏ thói quen xấu sẽ dễ hơn nhiều so với làm một mình.