Buồn mãi sau sinh: mình đã nói ra và tìm được người giúp đỡ

Người ta hay hỏi mình: “Có con rồi chắc vui lắm nhỉ?”. Mình gật đầu rất nhiều lần, trong khi lòng mình như một căn phòng tắt đèn.

Mình viết lại chuyện này cho những mẹ đang gật đầu giống mình ngày ấy. Đó không phải lỗi của mẹ, và có người giúp được mẹ.

Mình tưởng chỉ là mệt

Mấy ngày đầu sau sinh, mình hay khóc vô cớ. Mọi người bảo đó là buồn sau sinh, ai cũng thế, vài hôm là qua.

Đúng là nhiều mẹ có những ngày như vậy. Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), cảm giác buồn, lo, dễ cáu trong vài ngày sau sinh rất thường gặp. Cảm giác này thường hết trong vòng 2 tuần sau sinh.

Nhưng với mình, hai tuần trôi qua, rồi năm tuần. Con ngủ, mình nằm nhìn trần nhà mà không ngủ được. Mình không thấy vui với điều gì, kể cả khi con cười.

Những điều mình giấu

Mình thấy mình là một người mẹ tồi. Mình bế con mà không thấy gắn bó như người ta kể, rồi lại thấy tội lỗi vì cảm giác đó.

Mình vẫn đăng ảnh hai mẹ con cười. Mình sợ nói ra, người ta sẽ bảo mình làm quá, hoặc nghĩ mình không thương con.

Một tối, chồng thấy mình ngồi trong phòng tắm rất lâu. Anh gõ cửa, hỏi nhỏ: “Em có ổn không?”.

Lần đầu tiên, mình trả lời thật: “Em không ổn”. Rồi mình khóc, còn anh ngồi xuống sàn, cạnh mình, không nói gì cả.

Ngày mình đi khám

Chồng xin nghỉ một buổi, đưa mình đi khám ngay tuần đó, không chờ tới lần khám sau sinh. Sau này mình đọc thấy Hiệp hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) cũng khuyên vậy. Nghĩ mình có thể bị trầm cảm sau sinh thì gọi bác sĩ ngay, đừng đợi.

Bác sĩ hỏi mình nhiều câu, về giấc ngủ, về niềm vui, về cảm giác với con. Bác sĩ hỏi cả việc mình có ý nghĩ làm hại bản thân hay con không. Câu hỏi ấy làm mình hiểu: ở đây, nói thật là an toàn.

Mình được chẩn đoán trầm cảm sau sinh. Đó là một bệnh về sức khỏe tâm thần có thể gặp sau sinh, kéo dài và nặng hơn buồn sau sinh thông thường.

NHS cho biết bệnh thường khá lên khi được điều trị. Mình được giới thiệu đi trị liệu trò chuyện. Đó là gặp chuyên gia tâm lý đều đặn, nói ra và học cách đối diện với suy nghĩ của mình.

Bác sĩ cũng bàn với mình về thuốc. NHS cho biết nhiều loại thuốc chống trầm cảm dùng được khi cho con bú, và dùng loại nào là do bác sĩ chỉ định.

Đi chậm, nhưng đi lên

Mình không khỏe lại sau một đêm. Những buổi trò chuyện với chuyên gia giúp mình nhận ra giọng nói “mẹ tồi” trong đầu là triệu chứng của bệnh. NHS cũng liệt kê cảm giác tội lỗi, thấy mình là cha mẹ tồi trong các dấu hiệu của trầm cảm sau sinh.

Nhà mình đổi cách chia việc. Chồng nhận cữ sáng sớm để mình ngủ một giấc dài. Mẹ chồng lo cơm nước, còn mình đi bộ mười lăm phút mỗi chiều.

Khoảng ba tháng sau, có một buổi sáng mình bật cười thật khi con nhăn mặt. Mình đứng im một lúc, vì đã lâu lắm mình mới nghe tiếng cười của chính mình.

NHS cho biết trầm cảm sau sinh thường đỡ trong 3 đến 6 tháng, có khi lâu hơn. Bệnh dễ khá lên hơn khi được điều trị. Mình vẫn có ngày chùng xuống, nhưng giờ mình biết gọi tên nó, và biết mình không phải đi một mình.

Có một câu trong hướng dẫn của NHS mà mình muốn gửi tới mẹ đang đọc. Trầm cảm sau sinh là một căn bệnh như mọi bệnh khác. Đó không phải lỗi của mẹ, ai cũng có thể gặp, và nó không khiến mẹ thành người mẹ tồi.