Quay lại làm việc sau sinh: chuẩn bị tinh thần và duy trì sữa mẹ
Mẹ vẫn có thể tiếp tục cho con bú sau khi đi làm lại. Chuẩn bị sớm với công ty, tập vắt sữa, trữ sữa đúng cách và chăm sóc cảm xúc giúp mẹ bớt áp lực.
Đăng
5 phút đọc

Tóm tắt nhanh
- Mẹ nuôi con dưới 12 tháng tuổi được nghỉ 60 phút mỗi ngày trong giờ làm, vẫn hưởng đủ lương.
- Trước khi đi làm lại, mẹ nên hỏi công ty về chỗ vắt sữa riêng tư, nơi trữ sữa và khung giờ vắt.
- Tập vắt sữa, trữ sẵn sữa đông lạnh và cho bé tập bú bình khi việc bú mẹ đã ổn định.
- Sữa mới vắt để ở nhiệt độ phòng không quá 25 độ C dùng trong 4 giờ, trong tủ lạnh dùng trong 4 ngày.
- Buồn kéo dài, khó thấy vui, có ý nghĩ làm hại bản thân hoặc con là lúc mẹ cần được giúp đỡ ngay.
Mục lục bài viết
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), mẹ đi làm lại vẫn có thể cho con bú. Điều quan trọng là chuẩn bị từ trước: nói chuyện với công ty, tập vắt sữa, trữ sẵn sữa và sắp xếp người chăm bé.
Mẹ cũng cần chuẩn bị tinh thần, vì những tuần đầu thường nhiều cảm xúc lẫn lộn. Bài viết dưới đây đi lần lượt từng việc.
Quyền lợi của mẹ nuôi con nhỏ khi đi làm
Bộ luật Lao động 2019 có nhiều quy định bảo vệ lao động nữ nuôi con dưới 12 tháng tuổi:
- Được nghỉ 60 phút mỗi ngày trong giờ làm để cho con bú, vắt, trữ sữa và nghỉ ngơi. Thời gian này vẫn được hưởng đủ lương.
- Người sử dụng lao động không được bố trí làm ban đêm, làm thêm giờ, đi công tác xa, trừ khi mẹ đồng ý.
- Người sử dụng lao động không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng với mẹ trong thời gian này.
- Mẹ được bảo đảm việc làm cũ khi trở lại làm việc sau thai sản (Điều 140).
Nghị định 145/2020/NĐ-CP còn quy định về phòng vắt sữa. Doanh nghiệp có từ 1.000 lao động nữ trở lên phải lắp đặt phòng vắt, trữ sữa mẹ tại nơi làm việc. Ở công ty nhỏ hơn, mẹ vẫn có thể đề nghị một góc riêng tư, sạch sẽ để vắt sữa.
Chuẩn bị trước ngày đi làm lại
Nói chuyện với công ty
CDC khuyên mẹ trao đổi với quản lý trước khi quay lại, để có kế hoạch sẵn. Mẹ hỏi rõ những điều sau:
- Chỗ riêng tư, không phải nhà vệ sinh, để vắt sữa.
- Nơi trữ sữa. CDC cho biết sữa mẹ vắt ra là thực phẩm, có thể để chung tủ lạnh đựng đồ ăn.
- Chỗ rửa dụng cụ vắt sữa.
- Khung giờ vắt sữa hợp với công việc.
Tập vắt sữa và trữ sẵn sữa
Mẹ nên tập dùng máy hút hoặc vắt bằng tay trước khi đi làm, để quen thao tác. CDC cũng khuyên trữ sẵn một ít sữa đông lạnh trước ngày đi làm.
Khi việc bú mẹ đã ổn định, mẹ cho bé tập bú bình sữa mẹ. Nếu bé không chịu, CDC gợi ý nhờ một người lớn khác cho bé bú bình.
Chạy thử vài giờ
Mẹ có thể thử để bé ở với người chăm vài giờ trước ngày đi làm. Buổi chạy thử giúp mẹ biết cần để lại bao nhiêu sữa và người chăm cần hướng dẫn gì thêm.

Duy trì sữa khi đã đi làm
CDC khuyên mẹ tính trước số lần cần vắt sữa ở nơi làm việc. Mẹ có thể dựa vào số cữ bé thường bú trong khoảng thời gian mẹ vắng nhà.
Khi ở bên con, mẹ tiếp tục cho bé bú trực tiếp. Mẹ mang theo túi giữ lạnh có túi đá đông lạnh để đưa sữa về nhà.
Trữ sữa đúng cách
- Nhiệt độ phòng không quá 25 độ C: dùng trong 4 giờ.
- Tủ lạnh: dùng trong 4 ngày; không để sữa ở cánh cửa tủ.
- Ngăn đông: nên dùng trong khoảng 6 tháng, chấp nhận được tới 12 tháng.
- Túi giữ lạnh có túi đá đông lạnh: giữ sữa tới 24 giờ khi di chuyển.
Mẹ ghi tên và ngày vắt lên bình hoặc túi sữa. Mỗi túi nên trữ lượng nhỏ, khoảng 60 đến 120 ml, để bé dùng vừa một cữ.
Khi rã đông, mẹ không dùng lò vi sóng và không cấp đông lại sữa đã rã đông. Sữa rã đông trong tủ lạnh dùng trong 24 giờ; sữa bé bú dở bỏ đi sau 2 giờ.
Chuẩn bị tinh thần cho những ngày đầu
Những tuần đầu đi làm lại, mẹ có thể vừa nhớ con, vừa lo, vừa mệt. Mẹ hãy nhẹ nhàng với bản thân, vì mọi thứ cần thời gian để ổn định.
- Chuẩn bị đồ cho bé và túi vắt sữa từ tối hôm trước.
- Bàn với chồng cách chia việc buổi sáng, buổi tối và ca đêm.
- Nếu được, đi làm lại vào giữa tuần để tuần đầu ngắn hơn.
- Giữ liên lạc với người chăm bé, nhưng tránh hỏi liên tục khiến cả hai căng thẳng.
- Dùng giờ vắt sữa như một khoảng nghỉ thật sự, thay vì vừa vắt vừa trả lời công việc.
- Chia sẻ với đồng nghiệp từng nuôi con nhỏ, họ thường hiểu và sẵn lòng hỗ trợ.
Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), trầm cảm sau sinh có thể xuất hiện tới một năm sau sinh. Dấu hiệu gồm tâm trạng buồn, khó thấy vui, khó ngủ cả khi có thời gian nghỉ.
NHS khuyên mẹ tìm giúp đỡ ngay cả khi chỉ có một vài dấu hiệu. Mẹ có thể nói với bác sĩ, nữ hộ sinh hoặc nhân viên y tế nơi mẹ khám.
Thông tin trong bài để tham khảo, không thay thế chẩn đoán và tư vấn trực tiếp của bác sĩ. Đọc thêm
Nguồn tham khảo
- Breastfeeding and Returning to Your Workplace, CDC
- Breast Milk Storage and Preparation, CDC
- Lao động nữ được hưởng những quyền lợi gì về lao động và BHXH?, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ
- Mastitis, NHS (Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh)
- Symptoms: Postnatal depression, NHS (Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh)
Tác giả
Ban nội dung Mẹ khỏe con vuiNhóm biên tập viết và cập nhật bài, phối hợp với chuyên gia thẩm định nội dung y khoa.

Chuyên gia thẩm định
BS. Mai Giáng Khuê (Kate Mai)Bác sĩ Đa khoa, quản lý chất lượng và an toàn người bệnh, Bệnh viện Phương Nam
Bác sĩ Đa khoa, chuyên gia quản lý chất lượng bệnh viện theo chuẩn JCI, hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực y tế và an toàn người bệnh.



