Dấu hiệu chuyển dạ thật và chuyển dạ giả: cách phân biệt, khi nào vào viện

Chuyển dạ thật có cơn gò tử cung đều đặn, ngày càng mạnh, ngày càng gần nhau và không hết khi nghỉ ngơi. Chuyển dạ giả có cơn gò không đều, yếu, thường hết khi mẹ đi lại, đổi tư thế hoặc nghỉ ngơi.

Mẹ nên gọi cho bác sĩ hoặc nơi dự định sinh khi nghĩ mình đã chuyển dạ. Vỡ ối, ra máu, thai máy ít đi hoặc chuyển dạ trước 37 tuần là những trường hợp cần liên hệ ngay.

Khi nào mẹ sẽ chuyển dạ?

Theo Hiệp hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), một thai kỳ trung bình kéo dài 280 ngày, tức 40 tuần. Phần lớn các mẹ sinh trong khoảng tuần 38 đến tuần 41. Không ai biết chính xác ngày mẹ sẽ chuyển dạ.

Mẹ có thể dùng công cụ tính ngày dự sinh để biết mốc này và chuẩn bị sớm.

Khi chuyển dạ, cổ tử cung mở dần và tử cung co bóp theo nhịp đều. Lúc tử cung co, bụng cứng lại. Giữa các cơn, tử cung giãn ra và bụng mềm trở lại.

Các dấu hiệu chuyển dạ sắp bắt đầu

Theo ACOG và Hệ thống Y tế Quốc gia Anh (NHS), mẹ có thể nhận thấy một hoặc nhiều dấu hiệu sau. Cũng có mẹ không thấy rõ dấu hiệu nào trước khi chuyển dạ.

• Bụng tụt xuống: thai xuống thấp, đầu thai nằm sâu trong khung chậu nên mẹ thấy dễ thở hơn. Dấu hiệu này có thể xảy ra vài tuần đến vài giờ trước chuyển dạ.
• Ra nút nhầy: dịch âm đạo tăng lên, trong, hồng hoặc lẫn ít máu. Điều này có thể xảy ra vài ngày trước hoặc ngay khi bắt đầu chuyển dạ.
• Vỡ ối: nước ối rỉ ra từ từ hoặc chảy ồ ạt từ âm đạo.
• Cơn gò tử cung: đau ở lưng hoặc vùng chậu, giống đau bụng kinh, đến theo nhịp đều và gần nhau dần.
• Đau lưng, mót đi đại tiện: do đầu thai ép vào ruột, theo NHS.

Phân biệt chuyển dạ thật và chuyển dạ giả

Chuyển dạ giả là các cơn gò Braxton Hicks, còn gọi là cơn gò “tập dượt”. Chúng có thể xuất hiện nhiều tuần trước khi chuyển dạ thật và hay gặp vào cuối ngày.

NHS mô tả cơn gò này thường không đau, chỉ gây khó chịu. ACOG lưu ý có lúc nó khá đau, khiến mẹ tưởng mình đã chuyển dạ. ACOG đưa ra các điểm khác nhau sau:

Nhịp cơn gò

Chuyển dạ thật: cơn gò đến đều, có nhịp, ngày càng gần nhau, mỗi cơn kéo dài khoảng 60 đến 90 giây. Chuyển dạ giả: cơn gò không theo nhịp và không gần nhau dần.

Khi thay đổi tư thế

Chuyển dạ thật: cơn gò vẫn tiếp tục dù mẹ nằm nghỉ hay đi lại. Chuyển dạ giả: cơn gò có thể hết khi mẹ đi bộ, nghỉ ngơi hoặc đổi tư thế.

Độ mạnh

Chuyển dạ thật: cơn gò mạnh dần đều. Chuyển dạ giả: cơn gò yếu, không mạnh lên, hoặc lúc đầu mạnh rồi yếu dần.

Vị trí đau

Chuyển dạ thật: đau thường bắt đầu ở lưng rồi lan ra phía trước bụng. Chuyển dạ giả: thường chỉ đau ở phía trước bụng.

Đôi khi chỉ khám âm đạo để xem cổ tử cung đã thay đổi chưa mới phân biệt được. Vì vậy, khi không chắc, mẹ cứ gọi cho bác sĩ hoặc nơi dự định sinh.

Khi nào cần gọi bác sĩ hoặc vào viện?

NHS khuyên gọi cho nơi dự định sinh khi mẹ nghĩ mình đã chuyển dạ. Mẹ cũng nên gọi khi có cơn gò đều đặn, cứ 5 phút hoặc ít hơn lại có một cơn.

Theo NHS, mẹ cần liên hệ ngay, kể cả ban đêm, nếu:

• Vỡ ối.
• Ra máu âm đạo.
• Thai máy ít hơn bình thường. Mẹ có thể theo dõi bằng công cụ đếm cử động thai.
• Thai chưa đủ 37 tuần mà mẹ nghĩ mình đang chuyển dạ.
• Có cơn gò kéo dài hơn 2 phút.
• Có từ 6 cơn gò trở lên trong 10 phút.

ACOG khuyên đến bệnh viện nếu vỡ ối mà chưa có cơn gò, ra máu nhiều, hoặc đau dữ dội liên tục, không có lúc giảm giữa các cơn.

Nếu vỡ ối

Mẹ dùng băng vệ sinh, không dùng tampon, để nhân viên y tế xem được màu nước ối. Mẹ báo ngay nếu nước ối có mùi hôi, có màu hoặc lẫn máu. NHS cho biết chuyển dạ thường bắt đầu trong vòng 24 giờ sau vỡ ối, nếu không mẹ sẽ được tư vấn gây chuyển dạ.

Dấu hiệu sinh non mẹ cần biết

Chuyển dạ trước tuần 37 được gọi là chuyển dạ sinh non. Theo ACOG, dấu hiệu gồm:

• Dịch âm đạo thay đổi: loãng như nước, nhầy hoặc lẫn máu, hoặc nhiều hơn bình thường.
• Đau quặn bụng nhẹ, có thể kèm tiêu chảy.
• Cơn gò hoặc bụng căng cứng đều đặn, thường không đau, 4 lần trong 20 phút hoặc 8 lần trong 1 giờ, kéo dài hơn 1 giờ.
• Vỡ ối, nước chảy ồ ạt hoặc rỉ từng chút.

Nếu có các dấu hiệu này trước tuần 37, mẹ cần liên hệ bác sĩ ngay.

Chuẩn bị trước ngày chuyển dạ

Theo ACOG, với mẹ sinh con đầu lòng, chuyển dạ thường kéo dài 12 đến 18 giờ. Với mẹ đã từng sinh, thời gian thường khoảng 8 đến 10 giờ.

• Hỏi trước bác sĩ khi nào cần gọi, gọi số nào ngoài giờ hành chính và nên gọi trước hay đến thẳng bệnh viện.
• Tính thời gian đi từ nhà đến bệnh viện, tính cả giờ cao điểm và kẹt xe.
• Chuẩn bị sẵn túi đồ đi sinh, đặt ở nơi dễ lấy.
• Sắp xếp người trông con lớn và lo việc nhà khi mẹ đi sinh.